Nieuwe wereld, nieuwe organismen

De 17^e eeuw werd gekenmerkt door grote wetenschappers als Huygens, Newton, en Galileo, die de wetten van de natuur ontdekten. Dit stond later bekend als de wetenschappelijke revolutie. Veel van deze ontdekkingen werden mogelijk door nieuwe technische ontwikkelingen op het gebied van wetenschappelijke metingen.

Telescopen openden het heelal voor de ontdekking van nieuwe planeten, en de microscoop ontgon een hele nieuwe microwereld. De rijke Delftse lakenkoopman en amateurwetenschapper Antoni van Leeuwenhoek (1632-1723) begon baanbrekend werk met zijn ontdekkingen. Met zijn extreem sterke microscoop was hij in staat om vergrotingen te maken van tot wel 480 keer de originele grootte.

Deze microscoop stelde hem in staat om structuren als cellen en wat hij ‘kleine dierkens’ noemde te zien. Ondanks dat Van Leeuwenhoek deze diertjes nooit als bacteriën duidde, komen zijn beschrijvingen wel overeen met die van bacteriën als wij die kennen. Het duurde tot de negentiende eeuw voordat een wetenschappelijke verbinding werd gelegd tussen deze micro-organismen en ziektes.

Algemeen aangenomen wordt dat Van Leeuwenhoek in zijn beroep als lakenkoopman lenzen gebruikte om materiaal te inspecteren. Zijn inspiratie om de natuur te bestuderen kwam uit het beroemde boek Micrographia, geschreven door Robert Hooke (1635-1703). Hooke was een centrale figuur in het Europese microscopie onderzoek. Als curator van experimenten voor het Engelse Royal Society (opgericht in 1660) correspondeerde hij onder meer met Van Leeuwenhoek over de laatste ontdekkingen die resulteerden in een snelle verspreiding van nieuwe kennis.

Misschien wel de meest fundamentele bijdrage die Van Leeuwenhoek leverde aan de biologie was zijn idee dat levende organismen uit cellen bestonden. Daarmee legde hij niet alleen de basis voor wat later de celtheorie zou heten, maar ook voor de microbiologie. 

How to cite this page

Sources